Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) Genel Kurulu'nda görüşülen ve kamuoyunda 12. Yargı Paketi olarak bilinen "Yargının Etkin ve Verimli İşlemesine Yönelik Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi" kabul edilerek yasalaştı.
Yeni düzenlemeyle ceza hukuku, icra ve iflas hukuku, noterlik, idari yargı, hukuk yargılaması ve borçlar hukukunu ilgilendiren birçok alanda değişikliğe gidildi.
Miras satışları ve HAGB sisteminde değişiklik
Kanunla birlikte, yalnızca mirasçılara ait taşınmazlarda ortaklığın satış yoluyla giderilmesi halinde ilk açık artırma sadece mirasçılar arasında yapılacak. İlk ihalede satış gerçekleşmezse ikinci artırma genel usullere göre gerçekleştirilecek.
Anayasa Mahkemesi'nin iptal kararı doğrultusunda hükmün açıklanmasının geri bırakılması (HAGB) sistemi de yeniden düzenlendi.
Buna göre, iki yıl veya daha az süreli hapis cezasını ya da adli para cezasını gerektiren suçlarda gerekli şartların oluşması halinde HAGB kararı verilebilecek. Sanık beş yıl denetime tabi tutulacak. Bu süre içerisinde kasıtlı yeni bir suç işlenmemesi ve yükümlülüklere uyulması halinde dava düşecek.
Yeni düzenlemeyle HAGB kararlarına karşı istinaf, belirli durumlarda ise temyiz yolu da açıldı.
Öte yandan işkence, eziyet ve kamu görevlilerinin kötü muamele niteliğindeki suçlarında HAGB hükümleri uygulanmayacak.
Dolandırıcılık, faiz ve mahkemelere ilişkin yeni hükümler
Yasayla birlikte dolandırıcılık suçlarında banka hesabı, IBAN veya ödeme aracını maddi menfaat karşılığında kullandırarak suça iştirak eden kişiler hakkında uygulanacak cezada indirim yapılabilmesine imkan tanındı. Bu kişiler için verilecek ceza yarı oranında indirilebilecek.
Kanuni faiz oranı da yeniden düzenlendi. Taraflar arasında faiz oranının kararlaştırılmadığı durumlarda uygulanacak faiz, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası'nın reeskont faiz oranı esas alınarak belirlenecek.
İdare ve vergi mahkemelerinde tek hakim tarafından karara bağlanabilecek davaların kapsamı da genişletildi. Parasal değeri 486 bin lirayı aşmayan birçok idari dava tek hakim tarafından görülebilecek.
Noterlik işlemlerinde elektronik belge uygulamasının kapsamı artırılırken, noter evraklarının mahkemelere elektronik ortamda gönderilmesinin de önü açıldı.
Belirsiz alacak davasına ilişkin düzenleme yürürlükten kaldırılırken, duruşmalar arasındaki sürenin kural olarak üç ayı geçemeyeceği hükme bağlandı. Ayrıca elektronik ortamda duruşmaya katılıma ilişkin yeni kurallar getirildi.
Adli Tıp Kurumu ihtisas kurulu başkan ve üyelerinin görev süresi dört yıl olarak belirlenirken, hakim ve savcı yardımcılarının eğitim ile sınav süreçleri yeniden düzenlendi. Hukuki bilgiyle çözülebilecek konularda gereksiz bilirkişi incelemesine başvurulması ise disiplin cezası kapsamına alındı.
Bazı maddeler tekliften çıkarıldı
TBMM Genel Kurulu'ndaki görüşmeler sırasında verilen önergeler doğrultusunda, para alacaklarına ilişkin ilamların icrasını düzenleyen madde ile bilgisayarlarda arama ve el koyma usulünü değiştiren düzenleme teklif metninden çıkarıldı.
Resmî Gazete'de yayımlanmasının ardından yürürlüğe girecek kanunun bazı hükümleri hemen uygulanacak. Elektronik satış sistemi ile bazı yargısal uygulamalara ilişkin düzenlemeler ise belirlenen geçiş sürelerinin ardından yürürlüğe girecek.